รหัส Q (Q Code)
Q Code คือคำย่อซึ่งประเทศภาคีสมาชิกในภาคีโทรเลขระหว่างประเทศกำหนดขึ้น เพื่อแก้ปัญหาเรื่องภาษาในการติดต่อสื่อสารทางวิทยุโทรเลข ( ได้แก่ การส่งในระบบ CW - Continuous Wave) ระหว่างสถานีเรือกับสถานีตามชายฝั่งระหว่างสถานีเรือด้วยกันและในกิจการด้านการบิน
วัตถุประสงค์ในการใช้ประมวลรหัส Q มีดังนี้
1. เพื่อลดเวลาในการรับและส่งข้อความสำหรับวิทยุโทรเลข กล่าวคือ แทนที่จะต้องส่งข้อความยาวๆซึ่งใช้เวลาในการรับและส่ง จะใช้รหัสสั้น ๆ แทน เช่น แทนที่จะเคาะรหัสมอร์สว่า สถานีใดเรียกข้าพเจ้าอยู่ จะเคาะรหัสมอร์สเพียงว่า QRZ เป็นต้น
2. เพื่อลดปัญหาด้านภาษาที่ใช้ติดต่อกันทำให้นักวิทยุที่ไม่สันทัดภาษาอังกฤษสามารถแจ้งข่าวสารแก่กันได้ง่ายขึ้น สำหรับกิจการนักวิทยุสมัครเล่นใช้รหัส Q สำหรับการติดต่อในระบบ CW ซึ่งเป็นระบบวิทยุโทรเลข ส่วนในระบบวิทยุโทรศัพท์ไม่จำเป็นต้องใช้รหัส Q เพราะเสียงพูดสามารถส่งและรับได้เร็วกว่าการใช้รหัสมอร์สมากมาย และมีเวลาเพียงพอที่จะอธิบายเรื่องราวต่าง ๆ ได้ตามความต้องการและเข้าใจได้ชัดเจนด้วยอย่างไรก็ตามมีรหัส Q บางคำที่นิยมใช้จนติดปากและเป็นที่ยอมรับ จนนิยมนำมาใช้ระบบวิทยุโทรศัพท์ด้วยรหัส Q แต่ละคำประกอบด้วยพยัญชนะ 3 ตัว ตัวแรกขึ้นตันด้วย Q มีตั้งแต่ QAA QUZ แต่ละคำจะมีความหมายเป็นได้ทั้งคำถามและคำตอบ
|
โค้ด Q
|
ความหมายในรูปคำถาม |
ความหมายในรูปคำตอบ |
QRA |
ขอทราบชื่อของคู่สถานี |
แจ้งชื่อสถานีของตนให้คู่สถานีทราบ |
QRB |
สอบถามคู่สถานีว่าอยู่ห่างจากสถานีของตนมากน้อยเพียงใด? |
แจ้งคู่สถานีว่า สถานีของตนอยู่ห่างเป็นระยะทางประมาณ... (ระบุระยะทางต่อท้าย QRB)... |
QRD |
ถามคู่สถานีว่า ท่านเดินทางมาจากไหน และกำลังจะเดินทางไปที่ใด? |
แจ้งคู่สถานีว่า ได้เดินทางมาจาก... (ระบุชื่อสถานที่ต้นทาง) ...และกำลังมุ่งหน้าไปยัง... (ระบุชื่อสถานที่ปลายทาง)... |
QRE |
สอบถามคู่สถานีว่าจะไปถึงสถานที่ปลายทางเวลาประมาณเท่าใด? |
แจ้งคู่สถานีว่า จะเดินทางไปสถานที่ปลายทางเวลาประมาณ... (ระบุเวลาต่อท้ายQRE)... |
QRF |
ถามคู่สถานีว่า ท่านจะเดินทางกลับไปยัง... (ระบุชื่อสถานที่ต่อท้าย QRF )...หรือไม่ |
แจ้งคู่สถานีว่า จะเดินทางไปยัง... (ระบุสถานที่ต่อท้าย QRF)... |
QRG |
ขอทราบความถี่ของตนที่แน่นอน (ขอให้คู่สถานีตรวจสอบความถี่ของตน) |
แจ้งความถี่ที่แน่นอนของคู่สถานีที่สอบถามมา หมายเหตุใช้เป็นคำนามหมายถึง ความถี่ |
QRH |
ขอทราบความถี่ของตนคลาดเคลื่อนไปมากน้อยเพียงใด? |
แจ้งความคลาดเคลื่อนของความถี่ของคู่สถานีตามที่สอบถามมา |
QRK |
ขอทราบความชัดเจนของสัญญาณของตน |
แจ้งความชัดเจนของคู่สถานีที่สอบถามมา แบ่งเป็น 5 ระดับ คือ |
QRL |
ขอทราบว่าคู่สถานีว่างหรือไม่ |
แจ้งคู่สถานีว่า ยังไม่ว่าง กรุณาอย่ารบกวน |
QRM |
ขอทราบว่าคู่สถานีถูกสัญญาณจากสถานีอื่นรบกวนหรือไม่? |
แจ้งคู่สถานีว่า กำลังถูกสัญญาณจากสถานีอื่นรบกวน |
QRN |
ขอทราบว่าคู่สถานีถูกเสียงรบกวน (ไม่ใช่สัญญาณจากสถานีอื่น เป็นเสียงรบกวนที่เกิดจากธรรมชาติ เช่น เสียงโครกคราก ซู่ซ่า หรือเสียงรบกวนที่เกิดจากเครื่องยนต์ เครื่องจักรกลไฟฟ้า เป็นต้น) หรือไม่? |
แจ้งคู่สถานีว่า มีเสียงรบกวนเข้ามา รบกวนการรับฟัง |
QRO |
ขอให้คู่สถานีเพิ่มกำลังส่งให้สูงขึ้นจะได้หรือไม่ |
แจ้งคู่สถานีว่า ได้เพิ่มกำลังส่งสูงขึ้นแล้ว |
QRP |
ขอให้คู่สถานีลดกำลังส่งลงจะได้หรือไม่? |
แจ้งคู่สถานีว่า ได้ลดกำลังส่งให้ต่ำลงแล้ว |
QRQ |
ขอทราบว่าหากจะส่งข้อความ (ของข่าว) ให้เร็วขึ้น คู่สถานีจะขัดข้องหรือไม่? |
แจ้งคู่สถานี ให้ส่งข้อความ (ของข่าว) ให้เร็วขึ้น |
QRS |
ขอทราบว่าหากจะส่งข้อความ (ของข่าว) ให้ช้าลง คู่สถานีจะขัดข้องหรือไม่ |
แจ้งคู่สถานี ให้ส่งข้อความ (ของข่าว) ให้ช้าลง |
QRT |
ขอทราบว่าหากจะหยุดการส่งข้อความ (ของข่าว) คู่สถานีจะขัดข้องหรือไม่? |
แจ้งคู่สถานีให้หยุดการส่งข้อความ (ของข่าว)ได้ |
QRU |
ถามคู่สถานีว่า ท่านมีข่าวหรือต้องการสิ่งใดหรือไม่ |
แจ้งคู่สถานีว่า ไม่มีข่าว หรือ ไม่ต้องการสิ่งใดอีกแล้ว |
QRV |
ถามคู่สถานีว่า ท่านพร้อมที่จะทำการติดต่อ (รับ-ส่งข่าว) แล้วหรือยัง? |
แจ้งคู่สถานีว่า พร้อมที่จะทำการติดต่อ (รับ-ส่งข่าว) แล้ว |
QRX |
ถามคู่สถานีว่า ท่านจะเรียกติดต่อมาอีกเมื่อใด? |
แจ้งคู่สถานีว่า จะเรียกติดต่อมาอีกในเวลา...(ระบุเวลา) ต่อท้ายด้วย QRX
|
QRZ |
สอบถามว่าสถานีใดเรียกขานเข้ามา |
แจ้งคู่สถานีให้ทราบว่ามีสถานี (ระบุสัญญาณเรียกขานต่อท้าย QRZ ด้วยความถี่... (ระบุความถี่) ...หรือช่อง... (ระบุช่อง)... |
QSA |
ขอทราบความแรงของสัญญาณจากสถานีของตน (ให้คู่สถานีตรวจสอบให้) |
แจ้งความแรงของสัญญาณของคู่สถานีตามที่สอบถามมาแบ่งออกเป็น แบ่งออกเป็น 9 ระดับ คือ |
QSB |
สอบถามคู่สถานีว่า สัญญาณของตนมีการจางหายหรือไม่? |
แจ้งสถานีให้ทราบว่าสัญญาณมีการจางหาย |
QSL |
สอบถามคู่สถานีว่าได้รับรู้ข่าวสารที่สถานีต้นทางส่งไปให้ แล้วหรือยัง |
แจ้งคุ่สถานีว่าได้รับรู้ (รับทราบ) แล้ว |
QSP |
สอบถามคู่สถานีว่า จะช่วยถ่ายทอดข่าวสารของตนไปยังสถานี... (ระบุสัญญาณเรียกขานของสถานีปลายทางต่อท้าย QSP)...ได้หรือไม่ |
แจ้งคู่สถานีว่า สามารถถ่ายทอดข้อความข่าวสารของคู่สถานีไปยังสถานีปลายทางได้ |
QSY |
สอบถามคู่สถานีว่าหากจะเปลี่ยนไปใช้ความถี่อื่น (ระบุความถี่เป็น KHz หรือ MHz) หรือช่องความถี่อื่น (ระบุช่อง) จะขัดข้องหรือไม่ |
แจ้งคู่สถานีว่าให้เปลี่ยนไปใช้ความถี่หรือช่องความถี่อื่น |
QTH |
สอบถามคู่สถานีว่าอยู่ที่ใด |
แจ้งคู่สถานีให้ทราบว่าตนกำลังอยู่ที่ใด (ขณะที่กำลังเคลื่อนที่) หรือสถานีของตนตั้งอยู่ที่ใด |
QTR |
สอบถามคู่สถานีว่าเวลาถูกต้องขณะที่สอบถามเป็นเวลาใด (ขอเทียบเวลา) |
แจ้งสถานีว่าเวลาที่ถูกต้องคือเวลา ผ ระบุเวลาขณะที่แจ้งต่อท้าย QTR... |
ประมวลโค้ด Q และความหมาย
ที่มา หนังสือคู่มืออบรมพนักงานวิทยุสมัครเล่นเพื่อรับใบประกาศนียบัตรพนักงานวิทยุสมัครเล่นขั้นต้น สำนักงานคณะกรรมการกิจการโทรคมนาคมแห่งชาติ เมษายน 2548